The Holy Bible

De heilige graal van het modernisme: deze week heb ik hem in mijn handen gehad. Bij het inpakken voor de boekenbeurs in Maastricht mocht ik het meesterwerk van James Joyce even op schoot houden. Het was een eerste druk uit 1922, een van de slechts 150 genummerde exemplaren op geschept papier, in elke vezel nog het gevaarlijke boek dat Léon Gillain op een goede dag besloot te kopen. Alleen het uiterlijk was anders. De vorige eigenaar had in een vlaag van verstandsverbijstering het zeeblauwe omslag laten verwijderen en vervangen door een geheel zwarte linnen band.

Maar toch: die herbonden Ulysses deed me meer dan de zes incunabelen die voor me op tafel lagen.

Het vervangen van de originele boekband door een nieuwe band is tegenwoordig doorgaans slecht nieuws. Hoe professioneel of getalenteerd de boekbinder ook is, het blijft plastische chirurgie. Zet een neus recht, vul een wang op en iemand verliest zijn gezicht. Dat is voor boeken niet anders, behalve misschien voor Ulysses. Het boek was tot 1934 verbannen (er gold een verbod op drukken, verkopen of verspreiden), maar had vanaf 1922 meteen worldwide sex appeal. ’s Ochtends bij het openen van haar boekwinkel trof Sylvia Beach nogal eens (buitenlandse) jongeren op de stoep, die hun exemplaar niet wilden mislopen. De modernisten hadden een slimme truc bedacht om de kans op inbeslagname van het boek te verkleinen.

Readers smuggled copies by binding Joyce’s novel inside decoy covers of books like Merry Tales for Little FolksShakespeare’s Complete Works or The Holy Bible. One was disguised as a biography of Ulysses S. Grant.

Dit is een van de vele prikkelende passages uit Kevin Birminghams The Most Dangerous Book. The Battle for James Joyce’s Ulysses (2014). Zijn boek houdt het midden tussen een avonturenroman, een schrijversbiografie en een uitgeefgeschiedenis – met leerzame passages over prostitutie, oogziektes en wetteksten. The Most Dangerous Book is het beste literaire non-fictiewerk dat ik ooit las.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s