Klondyke?!

Een goede vriend van mij kocht iets meer dan een jaar geleden voor een onwaarschijnlijk hoog bedrag de eerste druk van Dichtertje, de uitvreter en Titaantjes van Nescio, in 1918 bij J.H. de Bois in Haarlem verschenen. Het was een exemplaar dat eruit zag of het net uit de lijmklem bij de binder kwam; werkelijk smetteloos! Dat ik vreselijk jaloers was zal geen verwondering wekken gezien de naam waarmee ik sinds kort aan het Artistiek Bureau mag bijdragen en die ik al sinds 1989 voer voor mijn bibliofiele pers. Zelfs die vriend – die echt niet op een euro hoeft te kijken – had wel even moeten slikken, maar wat voor hem de doorslag gaf was dat er werkelijk nergens ter wereld een exemplaar van een van de mooiste boeken uit de Nederlandse literatuur te vinden zou zijn, dat er even onberispelijk uitzag.

Dit vind ik een valide argument. Zelf heb ik jarenlang Ab Visser verzameld en mijn ervaringen daarbij zullen niet afwijken van die van De Directeur met zijn Marja-collectie. Allereerst geldt de ‘heb’. Als een titel ontbreekt en je vindt ergens een exemplaar dan koop je dat – ook is het nog zo mottig. Zie je een mooier exemplaar, dan koop je dat ook. Vind je een exemplaar waarvan het stofomslag toch nèt weer wat gaver is, dan kun je de verleiding niet weerstaan. De les die hieruit te leren valt, is dat je – hoe groot de heb-behoefte ook is – beter geduld kunt betrachten.

Een voorbeeld: tot de moeilijkst te vinden Ab Visseriana behoort Meubelmaken III. Vertellingen uit de ambachtsschool in 1937 verschenen bij Neerbosch’ boekhandel en uitgeverij. Uiteraard keek ik daar al jaren – zonder veel hoop – naar uit. Zelfs geen mottiger dan mottig exemplaar diende zich aan. En dan gebeurt het. Iemand zegt: jij spaart toch die Ab Visser? Nou ik was in Bredevoort en in een bak buiten vond ik een gek boekje van die vent. Het was maar f. 7,50 dus ik dacht, dat neem ik voor je mee. En je krijgt een exemplaar in je handen gedrukt, even smetteloos als de hierboven vermelde Nescio! Dat zijn van die momenten waarop je heel even denkt: zou er dan toch een godt bestaan?

Wat heeft dit alles nu te maken met de in de titel genoemde Klondyke? In de door het antiquariaat Fokas Holthuis zeer fraai verzorgde catalogus van de WFH-verzameling van Arie Oexman staan onder nummer 2 de vier Meubelmaken III’s van Hermans, de bijna onvindbare Klondykes. De omschrijving luidt: ‘In matige tot redelijke staat’. Dank je de koekoek! Ik ben geen WFH-verzamelaar, maar zelfs àls, dan zou ik toch nooit € 4500 neertellen voor een set die zo’n beetje van scheefgelezen en gefotokopieerde bladzijden aan elkaar hangt. Ook al was ik nog zo wanhopig. Mis ik dan toch het juiste verzamelaarsbloed? Nee. Onlangs kocht iemand twee volstrekt gave exemplaren voor € 1250 per stuk. Een beetje geluk en nog € 2500 verder en je hebt vier echt goede!

Wat ik maar wil zeggen: Geduld is een schone zaak!

9 gedachtes over “Klondyke?!

  1. En toch! Was het niet Boudewijn Büch die boeken – ogenschijnlijk in het wilde weg – kocht in het besef dat elke dag je laatste kan zijn? Me dunkt, hij is het levende bewijs.De directeur heeft een goede levensverwachting (geen zware roker), maar bedenkt zich geen twee keer als hij een kapot exemplaar van De filosofie van het belcampisme tegenkomt, met toevallig een mooie opdracht. Of een eerste druk van De avonden met stofomslag maar zonder buikbandje. Geduld is een schone zaak, maar in tijden van crises en algehele malaise is een boek een waardevaste investering. Zolang de flappen uit de muur komen, koopt De directeur de boeken die op z'n verlanglijstje staan. Zijn eigen staat is hem dierbaarder dan de staat van een boek.

  2. Geachte Uitvreter,Zo'n prijs (4500 euro) komt natuurlijk niet uit de lucht vallen, daar wordt over nagedacht. Tien jaar geleden is er (voor het laatst) een (redelijk tot goede) set verkocht voor 25000 gulden, bijna 12000 euro dus. WFH-prijzen hebben in die periode een enorme vlucht genomen, van guldens naar euro's zeg maar. Jammer, vroeger was antiquaar een vak, sinds Boekwinkeltjes weten Uitvreters het blijkbaar beter…

  3. Het zal vanzelf blijken in de praktijk, lijkt me. Die meubelmaker lijkt me wel iemand die op een leuk feestje een mogelijkheid zoekt om de feestvreugde te bederven. Veel succes met de verkoop. Hoorde dat er al heel veel weg is :-(En ik wacht nog op die prachtige catalogus.

  4. Vrijheid blijheid.Voor exemplaren met opdracht lijkt me te gelden: `wat de gek ervoor geeft', want die hebben natuurlijk hun eigen charme!Ik hoor niemand over de – overigens verifieerbare – mededeling van die twee goede exx. voor € 1250 het stuk.Verder verbaast het me een beetje dat reacties gelijk met sneren als: `sinds Boekwinkeltjes weten Uitvreters het blijkbaar beter…' en:`Die uitvreter lijkt me wel iemand die op een leuk feestje een mogelijkheid zoekt om de feestvreugde te bederven' gepaard moeten gaan. Niet mijn stijl.

  5. Opdrachtexemplaren: hiervoor bestaan volgens mij ongeschreven wetten. Een twee- of meerregelige opdracht van Gerrit Achterberg in een in goede staat verkerende bundel doet altijd € 200. Opdrachten van E. du Perron beginnen bij € 350. Maar altijd weegt de datering (vroeger leuker dan later), de lengte van de pennestreek en de persoon aan wie het boek is opgedragen mee.Ik benijd de koper van die twee Klondykes – maar tegelijk ook weer niet. Mooi om voor dat nette bedrag perfecte exemplaren te kopen. Besef dan wel dat de andere twee deeltjes nog zeldzamer zijn, en als die queeste maar lang genoeg duurt, neem je vanzelf genoegen met een minder exemplaar.De directeur benadrukt dat alle reacties onder dit bericht betamelijk dienen te zijn. Polemiek wordt niettemin aangemoedigd.

  6. Tja, over stijl gesproken: de uitvreter gaat op het weblog waarvan hij weet dat er mensen bij een antiquariaat werken die zich net uit de naad hebben gewerkt om een prachtige catalogus op de markt te brengen datzelfde product afzeiken.

  7. Twee deeltjes voor het keurige bedrag van 2500 euro is nog geen iconische set van het viertal legendarische Klondykes.Mijn beste Uitvreter, bij je reactie hierboven heb je even over het hoofd gezien dat je zelf wel degelijk met een sneer bent begonnen: 'Dank je de koekoek! Ik ben geen WFH-verzamelaar, maar zelfs àls, dan zou ik toch nooit € 4500 neertellen voor een set die zo'n beetje van scheefgelezen en gefotokopieerde bladzijden aan elkaar hangt. Ook al was ik nog zo wanhopig.' Was dat leuk voor de gevoelige en tot dat moment gelukkige antiquaar? 'Niet mijn stijl' zeg je. Maar je hebt zelf die niet al te aangename toon gezet, en die komt van de andere jongens naar jou terug. Jammer, want jullie zijn vrienden en geestverwanten. Geef elkaar een hand, en laat het over wezen.

  8. Verekskuseer mijn traagheid van begrip. Ik begrijp nu dat mijn prietpraat over Nescio, Visser en Klondyke als een aanklacht tegen de vraagprijs gelezen is. Dit nu is een misverstand: ik schrijf dat ik het bedrag er nooit voor over zou hebben (om redenen die ik voldoende uiteenzet), maar dat wil niet zeggen dat ik de vraagprijs als zodanig onzin vind! Ik heb groot respect voor de kometensnelheid waarmee antiquariaat Fokas Holthuis zich een naam in Nederland heeft gevestigd. Vergelijk dat eens met het aandoenlijke getob van de mij overigens zeer sympathieke HH Hinderickx en Winderickx! Ik ben ervan overtuigd dat de vraagprijs steunt op een goede kennis van de markt en er zal best een koper (kopers) voor gevonden worden. Misschien is het nummer zelfs al lang weg…Nog even over iets van de Directeur: `maar in tijden van crises en algehele malaise is een boek een waardevaste investering'. Dream on! (of wordt dit als een `sneer' gelezen?) Die waardevolle investering geldt maar voor een beperkt aantal boeken. En net als met veel andere dingen is zoiets modebepaald. Praat eens met André Swertz. Kijk bijvoorbeeld eens naar de duikvlucht die het hele De Jong-gebeuren heeft gemaakt. Voor boeken geldt hetzelfde als kunst aan de muur, op het buffet, of in de tuin. Je koopt het om ervan te genieten. Als het later iets waard blijkt te zijn, of meer waard blijkt te zijn geworden, heb je geluk gehad. Tenzij je natuurlijk op zeker speelt en alleen bijzondere boeken koopt van namen die al heel lang deel uitmaken van de wereldcanon.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s