‘Engelachtige Wim’: Van Baaren en Hermans (2)

Uitlenen is er niet bij. Wie de vier boeken die W.F. Hermans aan het bevriende echtpaar Van Baaren schonk wil bekijken, zal zich moeten vervoegen bij de balie van de zaal Bijzondere Collecties (voorheen Oude en Kostbare Werken) van de UB Groningen. Daar haalt een behulpzame medewerker de boeken uit een luchtgekoelde kluis. En dan is het genieten geblazen.

De eerste druk van Mandarijnen op zwavelzuur verscheen in 1963, als ik de titelpagina moet geloven. In de tweede druk uit 1967 meldt Hermans echter dat het boek pas in februari 1964 in de handel kwam. Het verklaart mogelijk de verschrijving van de auteur, toen hij op 2 mei 1964 een exemplaar cadeau deed aan de Groningse hoogleraar en zijn vrouw: ‘Voor Gertrude en Theo,/ met anglofobie/ W.F.H./ Grn 2 mei ‘634′.

Wat te denken van deze prachtige opdracht in de eerste druk van Nooit meer slapen (1966)? Op de Franse titelpagina schreef Hermans: ‘Voor Gertrude en Theo,/ die er al wakker van hebben/ gelegen./ Wim/ 9/3/66’. Toen Van Baaren op 28 juni 1974 het Nieuwsblad van het Noorden opsloeg, moet hij ogenblikkelijk aan dit boek hebben gedacht: een inliggend knipseltje met het bericht ‘Muggen drijven ontsnapte terug naar zijn cel’ getuigt hiervan. (Biliografen opgelet: Van Baaren bezat een paperback van de eerste druk, zònder de zet- en drukfout op pagina 220.)

Van Wittgenstein tot Weinreb, het tweede deel van Hermans’ sadistische universum, verscheen in oktober 1970. Diezelfde maand konden Theo en Gertrude rekenen op een exemplaar: ‘Voor Gertrude en Theo,/ die zo lief geweest zijn/ er zelf de fouten uit te halen./ Dank!/ Wim/ Groningen/ 25 okt ’70’.

Voor de roman Herinneringen van een engelbewaarder. De wolk van niet weten (1971) jatte Hermans de ondertitel uit een anoniem Middeleeuws geschrift. Blijkbaar had Van Baaren hem over deze mystieke tekst getipt, want op de mottopagina van zijn exemplaar schreef Hermans: ‘Veel dank voor het opzoeken/ van het motto’. Tegenover de titelpagina staat bovendien de prachtige opdracht: ‘Voor Theo en Gertrude,/ zonder diaboliek/ van weinig engelachtige/ Wim/ 22 sept ’71’.

Meer over deze surrealistische vriendschap bij Harry Perton.

4 gedachtes over “‘Engelachtige Wim’: Van Baaren en Hermans (2)

  1. De brieven van Hermans aan Van Baaren zijn grotendeels (en wederrechtelijk, dat wel) door wijlen Tonnie Luiken gepubliceerd in zijn [eerste] Sterfboek: pp. 82-90.De boek-opdrachten zijn niet eerder gepubliceerd.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s